Arabic Turkish
 
2006-01-04   Arkadþýna gönder
4496 (1926)


IRAK TـRKLERİNDE TANILAN OYMAKLAR BOYLAR AİLELER


SADUN KÖPRÜLÜ

Analiz Irak Türklerinin Milli mücadelesi, tarih boyunca başlayarak, Irak devletini hüküm eden tüm diktatِrler düşmanlar tarafından, her zaman hakları yenilerek çiğnemiştir.Tarihleri eski çağlara bağlanan Irak Türkleri, Irak’ın kuruluşundan ِnce bu topraklar kendi ana toprakları olarak buralarda Atabeyler, Devletler, İmparatorlar kurarak bütün milletler tarafından tanınmışlardır. Nüfusları dِrt milyona üstünde olmakla tek mücadeleleri siyasi, ana kültürel, idari başka milletler gibi meşru haklarına kavuşmaktır, ِnceden, Saddam Rejimi Araplaştırma, bugünde Kürtler tarafından Kürtleşme politikasına karşı durarak yüzlerce aydın, insanlarını liderlerini demokrasiye karşı şehit vermişlerdir. Bugünde Türkmen elinde uygulanmakta olan yanlış politikalar, Irak Türklerinin haklarını yok saymaktadır. Bu gün ِnceden olduğu gibi Kerkük, Musul, Diyaya, ve tüm Türkmen bِlgelerinde, kِylerinde, ilçelerinde milletimize karşı Amerika, İngiliz, İsrail tüm müttefik güçler tarafından asimilasyon yok sayma, yok etme, hiç sayma politika sürmektedir. Irak Türkleri Irak’ın kuruluşunda, yapımında var oluşunda çok ِnemli yerlerde tüm alanlarda binlerce yıllar ِnce, Irak devletini hüküm ederek, Türk devleti bu topraklarda kurmuşlardır, artık bugün demokrasi geldi, tüm kıyıcı cellat dikta rejimlerden kurtarmalıyız, ve dünyaya ışık tutan Irak Türklerinin ne oldukları bildirmeliyiz.. Bir gِz atmış olursak bir çok Arap, ve Kürt oymakları boyları aileleri aslıda tarih boyunca Irak Türklerinden olmalarına reğman bugün kendilerini unutarak Araplaşarak, Kürtleşerek gِrünmektedirler. Bir bِlüm Araplaşan tanılan Türk oymaklarından, aile uyruklarından Bayat, Çadırcı, Deveci, Karakol / Karağol, Defterdar, Paçacı, Haydari Şehli, ve en çok Bağdat’ta yaşayan Asile oymaklar boylar Türk’tür. Bunun yanında bugün kendilerini zorla Kürt sayan Bacalan, Davudi, Talabani, Berzanci’nin bir bِlümü, Zengene, Caf, Doski, Baranı,Şebek, Pervari, Dizeyi, Herki, Gemgin, Soranı, Kakai ve başkaları eskiden hep Türkmen oymaklarındır. Kürt Arapların yanında bugünde Kutsal İslam dinine girmeyin çok sayıda Türkçü Türkmen Kale Gavurları Türkmen Hıristiyanlar dünyanın her yerinde bulunmaktadırlar Şamas, Kelebit, İshak, Hürmüz , Şahbaz, Mikail, Kaymaz.ve başkaları. Irak Türkleri Irak, Dünya, İslam, Arap alemine uygarlığına, kültürüne çok hizmetler vererek, sunarak bilgi kültür alanında, çok sayıda tanılan bilginler yetirmişlerdir, bunlardan Farabi, Beyruni, İbin Sina, Tabari, Selahattin Ayubi, Muzaffer gِk Bِrü, Rahisi,Mahmut Zengi ,İbin Kotayba, El Zehabı, El Safidi, Bilgin Taçettin Türkmen’i Şeh Mehmet Abda Mısırlı,Sibit Cüzi, Mukaddesi,Fuzuli, Nesimi, Ahmet Şavkı , Hicri Dede, Ömer Ali, Mustafa Cevat, Buharı, ve çok sayıda liderler büyük devlet adamları siyasetçiler, Din adamları, Ses sanatkarı, şiarlar, Edebiyatçılar büyük Türk milleti yetirmiştir . Irak Türkleri büyük adamları, şahsiyatları, yazar şairleri ile iftihar ederek çok sayıda bilgin şairler dünyaca tanınmıştır bunlarda Fuzuli, Nesimi, Ahdi, Ruhi , Nevres kedim, Garibi , Halız, Safı , Şeyh Rıza, Faiz, Kabil, Haşim Nehit, Ahmet Şavkı, Hicri Dede ve başkaları, Irak Türkleri olarak başka milletlerin kültürüne diline hizmet destek vermişlerdir, buda bir büyük iftihardır Türk milleti için. Bugün en ِnemli çِzüm Irak’ta doğrudan demokrasi uygulama, birde tüm Irak milletlerinin haklarını eşit olarak tanımalı birlikte idari ve siyasi olarak yِnetmeli Irak’ın dengesi olan Irak Türklerine her türlü hakları tanımak, ve onlara Irak’ın yِnetmesinde yerler verilmelidir. Saddam rejimi Arap olmayan tüm Irak halkını, ِzelikle Türkleri ezmek yok etmek, onları Irak haritasından silmeye çalışarak başaramadı, çünkü nereye bakarsanız Irak’ın genel olarak oymakları aileleri hep Türk olduğu karşınıza çıkmıştır , Bugünde Kürtlerde Dünya gücüyle, Saddam rejiminin politikası yolunda yürüyerek, Avrupa batı müttefik güçlerden karşılık güç alarak Türk bِlgeleri Kerkük, Erbil, Musul, Diyale, Vasit Celavla, ve tüm Türk kِylerinin ,Kasaba, yerlerini Kürtleştirmeye kalkarak, yerlerin bِlgelerin adlarını Kürtçe’ye çevirmiştir, Saddam rejimi de Arapça etmiştir. Milletimize inanarak, tüm parti, kuruluşlarımızla, birlikte siyasi alanına katılarak, milletimizin haklarını elde etmeye çalışarak, genel olarak tüm dünya ve Arap dünyasına, istek milli ana tarihsel haklarımızı bildirerek, tüm gücümüzle varlığımızı kurmalıyız kendimizi tanıtmalıyız. Bizim millet hiçbir zaman bِlücülük ayrımcılık yapmadı, kendi toprağını, yurdunu, yerini satmadı, Irak Türkleri Sünni, Şii, Kale gavuru olarak, birbirine bağlıdırlar. Artık Irak’ın yürütmesine el birliği ile bizler tüm Irak Türkleri olarak her alanda Kerkük, Musul, Erbil, Diyala, Telafer, Tazehurmatu, Altunkِprü, Tuzhurmatu, Kifri, Mendili, Dakuk, Şehraban, Kızlarbat, Kümbetler, Hanekın, Kazaniya, Ömer manda, Aziziye, ve başkaları ile çalışmalıyız, hakkımızı kanla almalıyız, birlik beraberlikle Irak’ın Türk olan yerlerini toprakların yِnetmeye katılmalıyız. Irak Türkleri 35 yıldan beri Saddam Bassılar devrinde, Askeri Bakanlık, idari, ِnemli gِrevlerde bulunamadı, rejim hep onları yok etmeye çalıştı, dillerini yasakladı okullarını kaldırdı hiçbir milli kültürel haklar tanımadı onlara. Saddam rejim binlerce Türkmen lider, kültürlü bilgili insanları, idam ederek hapishaneye attı, Saddam rejimi düştükten sonra yene haklarımız gِz erdi edildi, hiçbir haklar tanınmadı, en normal isteklerimiz haklarımız gerçekleşmedi geçici mecliste bize yer verilmedi bakanlık ِteki ilgili devlet içinde gِrevler bizlere verilmedi, bu haksızlığa karşı Irak Türklerinin milli mücadelesi sonsuza dek devam ederek ِzveriliğe katılmakla tüm istekleri elde edilmeye kanla, canla milli mücadele davamız sürecektir. Irak Türkleri 9- Nisan 2003 tarihinden Saddam rejimi düştükten hiçbir yakma yandırma ِldürme yok etme tapu nüfus sayım daireleri çalmadılar talan etmediler, buda gِsteriyor ki, Türkler her bir bakımdan milletlerine topraklarına yerlerine bağlıdırlar. Irak Türkleri her zaman olduğu gibi Irak’ı bِlme parçalamaya kalkmadılar, terِre karşı durdular, Irak’ın toprak bütünlüğünü, birliğini düşündüler, Türkler Mezhep, ırk ayrımı yapmadılar,her zaman federasyona karşı olarak, Irak’ı bِlme hıyanet saymaktadırlar. Irak Türkleri kuzeyde, orta, güneyde bile yaşamaktadırlar, çoğunluk olarak Kerkük, Erbil, Diyala, Vasit, Bağdat, Musul, Hilla, Basra, ve başka yerlerde yaşamaktadırlar. Irak Türkleri, hiçbir Irak halkının hakları isteklerine karşı durmadı, Irak’ta demokrasinin uygulanmasını bir an ِnce isteyerek, çalışarak Türklerin tüm milli ana haklarını almaya, partiler kuruluşlar kurmaya, tüm düşmanlara, iki gِnüllü, yüzlü insanlar karşı vererek her vatandaşın bir an ِnce demokrasi yolda yasaya bağlı olarak adaletle her insan haklarını almalıdır düşündüler. Irak Türkleri vatanları Irak’tan bir parça sayılarak, Türk topluluğundan olarak devlete, hakka, yasaya, saygı gِstermektedirler. Kendi topraklarında demokrasi altında yaşamayı isteyerek tüm milli kültürel barışçı yollarla hakların onlara tanımaları uğrunda mücadele etmektedirler. Irak Türkleri Irak’ın birliğine demokrasi, çoğul parti parlamantor sistemle, insan haklarına saygı gِstermekle yasa uygulamasıyla Mezhep, ırk, iklim, bِlge ayrımı olmadan, tüm milletlerin yerel ِzelliklerine ِnem vermekle, tüm Irak’ın bِlgelerinde gelirini, ekonomisini adil bir şekilde paylaşmalı ayrımlılık yapmadan. Irak Türklerin tarihi kültürü uygarlığı tüm dünya Türkleri ile birleşerek onlarla Din, millet, ırk , kan, dil uygarlık tarih bağlığı bulunmaktadır. Dünya Türkleri Türkiye, Türkmenistan, Özbekistan, Azerbaycan, Tacikistan, Batı Trakya, Bosna Hersek, Tataritan, Cenin, Colan, Heleb, Lazikiya, Gagavuz, Kızıl deriler, Kosova, Çaçanistan, Tebriz, Güney, kuzey Azerbaycan, Erdebil, Kara bağ, Kerkük, Erbil, Ankara, İstanbul, İskenderun, Adana kِy, Filistin Türkleri, Sibirya, Abaza, Kafkasya, Çin Türkleri, Avrupa Türkleri ile kan, ırk, din, bir kültür uygarlık ِzel ِnemli ilişkileri bulunmaktadır, tüm dünya Türkleri arasında bir ayrım bulunmamaktadır . Buda Irak milletini ilgilendirmez, Dünya Türkleri tam olarak 300 milyonun üstünde olarak Irak’ın istikrarını toprak, millet birliğine ِnem vermeleri saygı gِstermeleri biricik gِrevlerindendir,. Irak Türkleri tüm Türk dünyasından bir parça olarak, Türkiye’de Irak’ın toprak, millet bütünlüğüne ِnem vermektedir, Dil birliği en ِnemli unsurdur Türkler arasında hiç mezhep, şehir, kِy ayrımı olmayarak Türkler hiçbir zaman ayrımcılık yapmadılar, onları mezhep ayırtmadı, onlar tüm dünya Türklerinin bir parçasıdır, milli davaları için her şeylerini verdiler adadılar. Irak Türkleri Ural Altaylara bağlı olmakla tüm Arap devletlerinin, dünyanın her yerinde, kِy, şehir ilçelerinde tüm Irak’ın ve dünyanın her yerinde, toprağında bulunmaktadırlar. Irak Türkleri arasında boy, oymaklar, aile sistemi sürerek Zaho , Telafer kuzeyi Bedre Cesam Zarbatiye uzanarak, Türkler Zaho, Semil, Musul, Nebi Yunus, Devasa, Bab Top, Sincar ilçesinde de Türkler yaşayarak, Türk Yezidi diye tanınmaktadırlar. Türkler Hamdaniya ilçesi, Kara kuş ilçesinde Bayat, Sarılıya, Şebek, Bacalan oymakları yaşamaktadırlar. Türkler karakol, Aziziye Vasit orta kesimde Irak’ın güneyi, Ayrıca Musul, Dohuk , Erbil, Kerkük, Diyala, Bağdat, Basra, Nasırıya, Hilla Vasit, Ambar, İmara, Kut, Bedre Cesam, etrafında, Bağdat’ta 900 bin Türk Azami ya, Sefine, Rağbet hatun, Veziriye, İvaziye, Selman bek, Şaib, Baya, Kerede dahil, Kazımıya, Tel Mehmet, Hey Muntasir, Çadiriya ve Bağdat’ın başka yerlerinde yaşamaktadırlar. Irak Türkleri ِnceden Tasloca, Bazyan, Dergizin, Süleyman iyenin üçte biri Türk idi. Şimdiye kadar çok sayıda Türkler Kِy sancak, Taktak, Ağcalar, Çimen, Şehrezor, Kara İncir, Çamçamal da yaşamaktadır .. Irak’ın her bucağın de Tanılan Türkmen oymakları, boyları, aileleri tanınmaktadır. Bugün Bayat Oymakları, Boyları Irak’ın her yerinde ve Türkiye, Azerbaycan, bir çok yerlerde yaşamaktadırlar, genellikle Türk şehri Kerkük, Musul, Diyala, Bağdat, Hilla, Hamdaniya, Hanekın, Kızlarbat Dakuk, Karatepe, Altunkِprü, Kara han ve ona bağlı Topraklar, Türk Bayatların yaşamış oldukları kِyler, şehirler, ilçelerden, Abut, Albu hasan, Bastamlı, Çardağlı- çardaklı, Kara naz, ve bir bِlümleri Basra, Hilla, Kabala, Necef, Bağdat ve başka yerlerde, 1957 Nüfusuna dayanarak, Bayat oymakları Kerkük’te nüfusları 19/ 455 ayrıca 1990 yılında yalnız Kerkük şehrinde Bayat oymaklarının nüfusu 300 bini bulmaktaydı . Bayat oymaklarının tanılan Türkmen oymakları ile bağlılıkları bu oymaklarla ilişkileri olmuştur. Pir Ahmetli, İzetdinlı, Allı ballı, Mahmutlu, Faris bekli, Alı Musalı, Abutlu, Zengülü, Sayatlı, Karanazlı, Bir avcılı, Hasa darlı, Kalaylı, Kahyalı, Keremli, Şuhurlu, Tezekli, Kuşçulu, Kenneli,yaşamış oldukları kِylerse Alı saray küçük ve büyük aşağı yukarı, sıdık, sındık , Bastamlı, Pir Ahmet, Adud, Emirli, Sayat, küçük Dombalan dere, büyük Dombalan dere, Albu hasan, Bir avcılı, hasa darlı, Yeşil Tepe, Kara naz, Zengülü, Başa gelen, Çardağlı, taretli, Basas , Babalan,Bablan, yengice, ـç tepe, Kuşçu, Delele, el boğmaz, Süleyman bek, ilancıya, yalancıya, Casım bek, Albu ganam. Ayrıca Bayat Türkmenleri Musul Abaza, Basan, Kara yatağ, Selamiye, Şenif, Şirin han, tez harap, Yarımca, buların tam bağlılığı Türkmen boyu oymağı Oğuz ile birdir, ve uzantıları Hamadan, Şehrezor ulaşarak Aslan Türkmen’i ailesinden olarak, Emir Kapçak ise yuvaca beni, tat kızıl başlar Musul, Eymur, emirli, Kerkük, Tuzhurmatu, bu oymaklarla tanınmaktadırlar, Beğdeli, Harben delo, Bayat, Iha adlu, kızık, ucacorlu, koçlu, bicenek, dِker,Kınık, Eymur, Bahadırlı, Kara koyunlu, ayrıca Bayat bunlarla tanınmaktadır, bedeli, Salor, Tuzhurmatu, Şebekleri, Salğılar, Beğdeli, Şılamlu, Reşidiye, Şirin han, Selamiye, Olalı, Uçuşlu, Kerkük’te ise Ceddu, Telafer de ise bir nadir, çِkçelu, Murat oğlu, Muradıya, Bayat abağı , Bacvanlu, Bacvan baç alan, Diyala de ise Kara ulus ilçesi kara boğa kِyü ve tatarlar . Salihı oymağına gelince Cemil çocuklarından olarak Kerkük, Musul Diyala da beş kِy vardır, Salihli olarak Yağmur, Tatatrlu, habeb, Tatar, be beş kola ayrılmaktadır, Yuva, Bekdıli, Gِrünür, Mavulu ayrıca Telafer de bulunmaktadır,. Sarılı oymağı ise, Sarılı Erbil, Musul, Kerkük’te Kakayı da onlardan bir parçadır, ayrıca Sarılı Türk oymağı Türkiye ve Azerbaycan da bulunmaktadır, Hıdır,Verdek Şebek, Kara tepede yaşamaktadırlar. Bağdat’ta ise çok sayıda Türk oymakları, Aileleri, boyları yaşamaktadır, bunlardan Yağcı, İzmir Urfa, Bettül, Urfa evi, Zizalı, Erzurumlu, Tokatlı, Çadırlı, Defterdar, Kelamcı, Kazançi, Paçacı, Kaymakçı, Eczanacı, Sabuncu, Arzuhalci, Silahtar, Bayraktar, El Haydarı, El Şehli, Deveci, Muratlı, Özbekli, Arabacı. Musul da ise Deveci, Sabuncu, Katırcı, Acemler, Ara bağlar, Irak!’ı Musullu Mislavu, Sıvamı, Seyitler, Topçu, Silahtar, Özbekler, Alemdar. Kerkük’te ise Iraklı, Tokatlı, Cebbarlı Talabani, Tikriti, Azavi, Oğuz, Hıristiyan Türkmen Kale Gavuru oymakları, Kere betitler Hindiler, Kıldanı, Şamnas, İshak, Mesih, Cico. Tanılan Türkmen oymaklarından Bektaşi, Nakışbandı dini bir yola bağlı Koca Yakuplar, Kırdarlar, Bedriler, Azeri, Slavlar. Irak devleti kurulmadan ِnce ilk millet olan Türkler buraları kendi yurtları toprakları olan anayurt seçerek, ilk millet olarak uygarlığı yaratarak, büyük İmparator, atabeyler, devletler kurmuşlardır . Türkler milattan 600 – 200 yıllarda ataları tarafından kurmuşladır, Irak Türkleri doğu Türkistan orta asıya, Azerbaycan, Kafkasya doğu Avrupa, Anadolu, Orta doğu ve Irak, İran, Suriye ‘ye dayanmaktadır. Irak Türkleri çok ِnemli bir kültür, yüce tarih kaynağı olmakla çağın en ِnemli uygarlığı, yüce Türkçülük tarihini yazmışlardır. Tarihe dayanarak Sümerler Türk oymaklarında olarak bunun yanında yüzlerce Türk boy, aile oymaklar Irak toprakları Türkmeneli ne dağılmışlardır. Ayrıca Irak’lı Türklerin aile, boy, oymakları Türk dünyasının bir çok yerinde gِrünmektedir . Irak Türkleri bu topraklarda devletler kurmuşlardır, bir çok tarih yazarları Irak Türklerinin Bayat soyu oymaklarından Boz oka bağlıdır. Irak Türkleri çoğunluk Bayat oymaklarından olarak her dِnemde değişik politikalara acı zorlu durumlara düşmüşlerdir. Irak Türkleri Türkmen elinin her bir yerinde uzun çağlardan beri devletler, İmparatorlar, Atabeyler Irak’ın kuzeyinde ve güneyinde, Orta kesiminde kurmuşlardır. İster Amavi devleti ister Abbasi 750 yılında Irak Türkleri büyük ِnde olarak Kut, Vasit şehirleri en büyük Türkmen şehri yerleşim merkezi olarak bir çok Türkmen oymakları Araplaşmışlardır . Vasit ve Basra Türkmen şehirleri olarak tanınmıştır, eskiden Basra, Vasit, Bağdat, Samarra Irak Türklerinin en büyük yoğunluk şehirleri olmuştur. Irak Türkleri büyük güçlere sahip olarak politika, devlet idari alanında yetenekli Deyrezur, Kerkük, Erbil, Süleyman iye kapsayan bu bِlgeler onların ellerindeymiş, 1055 yılında Selçuk dِneminde Irak’a giren Tuğrul bey bu ülkenin Türk olduğu gِrevi gِrerek ülkeyi kurtarmıştır . bِylece Türkmen Selçuklu Türkmen devleti 1194- 1118 kurulmuştur 95 yıl hüküm sürmüştür, sonradan kuzey Irak’ta Atabeyler kuruluşuyla çok ِnem taşmaya başlamıştır . Türkmen devletinin kuruluşu Türkmen tarihi bakımından, Irak’ın kuzey, orta bِlgelerinde siyasi, kültürel, imar yapım, kalkınma, bilgi alanında, yününde ِnemli gelişmeler sağlamıştır. Osmanlı İmparatorluğu bir Türkmen devleti olmakla 1118- 1508 yıllarında kuzey Irak’ta kurmuş oldukları devletler, Atabeyler şunlardır. Irak Selçuklu devleti. Atabey devleti, Musul Atabeyi Erbil Atabeyi . Kerkük Türkmen Kıpçak Atabeyi. İlhanlı devleti . Celairi devleti . Kara koyunlu devleti. Ak koyunlu devleti. Bu devletler Türkmen oymaklarından ulaşmaktadır. Bunların yanında sayıları çok olarak yerleşim alanları geniş büyük oymak Bayat ِnde gِrünmektedir, Irak’ın her bir yerinde Bayat oymakları dağılmıştır. Günümüzde Irak’ın kuzey, güneyinde, doğusunda, batısında çoğunluk Bağdat, Hilla, Ambar, Salahattin, Basra da bulunmaktadırlar,Türkmen kimliklerini kurarak dilleri normal olarak düzen kurmuşlardır, Irak’ın her bir yerinde oymakların benzerleri her bir yerde Türk dünyasında aynı oymak gِrünmektedir . Bu oymaklardan Muratlı : Telafer, Tuzhurmatu, Tazehurmatu. İlhanlar: Dakuk, Telafer, bir mahalle adı bulunmaktadır. Sarılar : Telafer, Kerkük, Dakuk, Erbil. Kasaplı : Telafer, Evgini, Mahlebi, Şirin han. Neftçi: Kerkük, Mandallı, Hanekın, Azerbaycan. Irak Türkleri topraklarına, devletlerine, yüce tarihlerine bağlanarak doğru temiz vatandaş olmakla her türlü yِnetimler tarafından asimilasyon yıldırma, yok etme işkenceye, baskıya uğrayarak siyasi, ekonomik, varlıklarına, kimliklerine el koyarak Irak topraklarından onları koparmakla her türlü kanlı katliamlara, soykırımlara maruz kalmışlardır. Tüm baskılara rağmen Irak Türkleri milli dava çapaları ile ayakta durarak büyük bir millet olduklarını ispat etmişlerdir . Irak başına gelen diktatِrler, yِnetimler Türkmen olan oymakları kendi dillerinden kِkenlerinden vazgeçmelerini Arap oymakları olduklarını zor yazdırmışlardır, zorla Arap oymaklarına yazılan Türkmenler kendi Türk kimliklerine dِnerek diktatِrlük dِnemini yok ederek kendi oymaklarına bağlı olarak yerlerini topraklarını benliklerini kurumalıdırlar.. Irak Türkleri Oğuz boylarından olarak Türkmen Bayat oymaklarından ِne gelmektedir, Bayat oymakları Selçuklular dِneminden Irak’a yerleşmişlerdir . Bayat oymakları Anadolu, Azerbaycan, Irak Suriye, İran Filetsin de bir çok Türk dünyasında izleri bulunan Bayat oymaklarına bağlı olan Irak Bayat makamı birde Azerbaycan Türk cumhuriyetinde cinaslı olan Kerkük hoyratlarına Bayatılar sِylenmektedir . Bayat oymakları Oğuz Türkmen boyları 24 bِlüme ayrılmakla bir boyu bayat oymaklarıdır, buda Oğuz hanın oğullarının, Gün han adlı oğlunun oğlu Bayat (Boz Ok) boylarındandır . Kaynakça:Kaşgarlı Mahmut (Divan Lügat Türk) 1916 İstanbul Bayat devlet sahibi ve İzzet Saltanat sahibi kutsal İlah El Kamus El Türki El Cedit Türk dil kurumu baskısı Ankara 1959 Faruk Sümer Oğuzlar Ve Türkmenler Bayatlar Hazar denizine uzanan Türk İmparatorluğun kuruluşlarında büyük roller oynamışlardır . Irak’ta olan Bayatlılar on üç oymağı olarak her oymakta gruplara, bِlümlere ayrılmıştır. . Bayatılar Osmanlı ordusu yanında olarak İngiliz gücüne karşı durarak direniş hareketine katılmışlardır, Irak tarihçisi Abbas El Azavi kitabında, Bayatılar en eski Türkmen oymaklarından olarak ِnce Vasit şehrinde yaşayarak sonradan çok sayıda Bayatılar Türkmen şehri Kerkük’e yerleşmişlerdir. Başka bِlgelere de yerleşen Bayat oymaklarının ortalarına Arap oymakları karışmıştır . Bayatılar Moğol’dan çağlar ِnceleri Irak’a yerleşmişlerdir . Irak’ta yaşayan Türkmen Bayat oymakları, eskiden El Ambar şehrine bağlı Kaim El Cabiriye bِlgesine yerleşerek, bunlardan bir bِlümleri Halis, Bağdat, Hilla, Kut, Hadise, Mendili, Dura, Kubbeyse, Musul, Emirli, ve Süleyman Bek, ayrıca Irak’ın her yerlerine güneyine dağılmışlardır . El Emiri Bayat boyuna bağlı olanlar Nisan, Diyala, Babil, Hilla şehirlerine geniş yer almışlardır. ayrıca Kızlarbat, Şahrban, Mendili, Zırbatıya, Bedre Cesam, Kazaniya, Kenan, Mensurıya, Adanakِy, Hanekın, Kifri, Karatepe, Hadise, Tuzhurmatu, Altunkِprü, Kara naz ve bir çok yerlere değilmiştir . Irak’ta Bayat boyu oymaklarından tanılan ِnemli yerlerde çalışan Türkmen aileleri ِn kazanmışlardır, bunlardan Hayat Terzi ailesi, Haydarı, Kene, ailesi, Şehli yoğun bir biçimde Bayatılar Tuzhurmatu ile Karatepe, Kerkük, Hilla, Bağdat, ve güneyde gِrünmektedirler, bunların yanında bir çok bayatılar bu Türkmen bِlgelerine dağılmışlardır . 1- Yukarı Alı Saray. 2- Aşağı Alı Saray. 3- Sandıç. 4- Abbul. 5-Küçük Dombalan dere. 6- Büyük Dombalan dere. 7- Yeşil Tepe. 8- Amirli. 9- Batamlı. 10- Karanaz. 11-Yengice . 12- Çardaklı. 13- ـçtepe. 14- Süleyman Bek. 15- Al Yağmur . 16- Reşidiye . 17- Bir Avcılı. 18- Albu Hasan. 19- Albu Hüseyin. 20- Ruveyzet. Bayat Aşiretleri Batamlı : 1- Allı Ballılar . 2- Kara koyunlar. 3- Mahmutlar . 4- Celevliler. 5- İzzeddinliler. Karanaz Bayat kollarından olmakla çoğunlukları Musul, Kerkük’e yerleşmişlerdir . Ve Karanaz adında tanınan bir Türkmen kِyü Tuzhurmatu ilçesine bağlıdır. Bayatlılar ayrıca Biravcılı kِyünü kurarak bir bِlüm bu kِyün halkı İran Azerbaycan’ına gِç etmişlerdir . Dakuk yakınında Lasin kِyüne yerleşmişlerdir, bir bِlüm Biravcılar Bağdat’ta bulunmaktadırlar, bir bِlümü de Keçikıran, Pir Ahmet, Kalacığ’a kِyünde bulunmaktadırlar. Biravcılı de tanınan Türkmen ailelerinden Kargabegler, Hilavlılar ve İsmailliler. Biravcılı ye yakın Dombalan Degirmani, Dombalan deresi, Kazım Tepesi, Anaç Ark, Bulker, Hasa darlı, Fars Begli, Abdullu, Alı Musalı, Zenkllu, Kalaylı, Ketilli, Sayaldı, İsmail Bekli, Elbu Abbo, Elbu Necim ,Elbu Hüseyin , Elbu Hasan . Bir bِlüm Bayat oymağı Tuzhurmatu ilçesine bağlı Amirli bِceğinde yaşamaktadırlar bunlardan Bekler, Abuşli, Kahyalılar, Zerbelli, Keremli,Ayışlı, Bakdıli, Zeynelli . Muratlı oymağı: büyük Bayat oymağının bir parçası olarak Irak’ın her bir yerine dağılmıştır, ِnceden Kahyalar olan adları bugün Tazehurmatu da yaşayan Türkiye Çoruma bağlı bir Türkmen kِyüdür ve Türkiye’nin birkaç şehrine bağlı Muratlı kِyü Türkmen olarak bulunmaktadır. Muratlı ye bağlı olan oymaklarsa Kalaylı, Deli Veli, Kuşçular ise Bayat oymaklarının bir kolu olarak tanınmaktadır. Kuşçular ِnce Samera şehrinde yaşayarak günümüzde Tuzhurmatu, Kifri, Karatepe, Yengice, Türkiye Gaziantep, Diyarbakır, Azerbaycan, Özbekistan da yaşamaktadırlar . Kuşçular Türkmen davasına yakın olarak Türkçülüğü savunmaktandılar, aynı zamanda Kuşçular Çemençal, Sandıç, Büyük Kuşçu, küçük kuşçu kِylerinde yaşamaktadırlar, bir bِlüm Kuşçular Musul Türkmen kِylerinde kimliklerini kurmaktadırlar, tanınan Bayat oymaklarından Şehseven, (Şahsuvar) burada İsmail Safavini kastetmektedir. Bayat oymaklarından Biravcılı ve Kelevent, Pir Ahmet (Ali Nasır- Elbu Halit) Kelevent Tuzhurmatu Kokes kِyünde yaşamaktadırlar, ve üç kola ayrılırlar Kuşkavan Elbu Haydar, Elbu Can, ve bu oymaklara ayrılmaktadır Ruveyzet, Çayır, Kamber Ağa, Asaflı, Saraylı, İlhanlı, Tataran, Azerbaycan, gِç ederek Tuzhurmatu ilçesine yarleşmişlerdir. Ayrıca Saraylı Telafer ilçesinde büyük bِlümü bulunmaktadır, ve bir mahalle adıdır . Bayat, Saraylı çoğunluğu olan Karatepe gِrünmektedir, büyük Türkmen yazarı Mustafa Cevat Karatepe saraylı olduğu bellidir . Gulamlı Derviş Alı Tuzhurmatu ilçesindendir, Salahattin, Tuzhurmatu ve Amirlide yaşayan oymaklardan Kaliliye, Kertiliye , Kahalar, Zorbekiye bulunmaktadır. Musul, Neyneva,Telafer de olan oymaklardan Amirli, Selamiye kِyü, Mulla ağabeydin oymağı, El Hasan oymağı Şelal oymağı, Meyase oymağı, El Cebre oymağı, Mahalebiye, Telafer, Karanaz, Tuzhurmatu, Asaf Tuzhurmatu, Besat Telafer kِyleri, Karayatağ Musul Hamdaniya Musul, Selamiye, Şennif, Şerihan,(şirin han) Tez Harap , Yarımca, Ebzah, Karakuş, Hamdaniyede hep Bayat oymaklarındandır. Derzi oymağı : Bayatlı olarak kuzey orta Kadı kِy, Kaziye, Hadba, Endülüs ve Sakafa semtinde yaşamaktadırlar . ayrıca Hamdaniya ilçesine bağlı bu kِylerde, Bayat oymaklarının bu kolları bulunmaktadır, Mulla ağabeydin, Hasan Oğulları, Elbu İbrahim, Hallu Oğulları, Elbu Hallu, Ayrıca Şebek Türkmen kِylerinde yaşamaktadırlar . Meyase oymağı: Kakaşe, Karayatağ, Selamiye de bulunmaktadır. Musul da yaşamak üzere iki kola ayrılmışlardır bunlardan Mustafalar, Ahmetliler.. Kara Yatak kِyünde Bayatlılar : Selamiye, Amirli, Şebek ve Arafat bugün Bayatlılar Musul, Sincar Meydan kolu, Sibane’ye Afgani, Bul tepe, Buhur, Kırmızı Arfi, Elmıstah, Şeh İbrahim, Alhamra, Termi, Kıbık,Tel Gazu, Haraib Cemaş, Cuma, Mal Viran.. Musul da Nebi Yunus, Faysaliye, Mensur, Kabak tepe, Kaziye, Reşidiye, Şerihan, Kara koyunlu, Karayatağ, Selamiye, Yarımca, Kızırahre, Tez Harab, Babnit,Bab Niyet, Arabçiye, Gِkçeli, Toprak Ziyaret, Hazne tepe, Keberli, Zehre Hatun, Tercile, Karatepe, Orta Harab Cenci, Şakuli, Seyitler, Bahamze, Şebek, Türkmen muslavi. Kotalılar oymağı . Yasinler :Kara koyunlu kِyünde yaşamaktadır. Şemam Oymağı :Amirli, Reşidiye de, Arafat oymağı Selamiye, Mavili Reşidiye, Abdeli, Deveci Telafer, Musul . Nakib :Samera, Türkiye, Kerkük, Erbil . Aferi :Telafer Albu devle, al Abuş, al Vahap, Abdullah, al Fahu ve al Türki. Musul’un düşen Telafer şehri 70 km kuzey batısındadır . Telafer tarih ِncesi orta taş devrine dayanarak kuruluşu Türkmenler hicri 8 yüz yıllarında buraya yerleşmişlerdir . 1917 tarihinde ilçe olmuştur ,Telafer Türkmen İngilizlere karşı 1920 de kaç, kaç ayaklanmada 1918 yılında İngiliz tarafından işgal olmuştur, bu ilçeden başlayan İngilizlere karşı devrim sonradan güneye ve Irak’ın bir çok yerine dağılmıştır . Telafer uzun yıllardan Türkmen bِlgesidir Selçuklu toprakları miladı 12 yüz yılda Atabey devleti 13 yüz İlhanlı devleti, 14 yüz yıllarında Celairi devletine katılmıştır . (Edmon Kürt Türk 1957 ) Rezzak İsa Muhtar, ( Muhtar Coğrafiyet el Irak Bağdat 1922). Tarihçi Abdulrezzak El Hasani El Irak kadimen ve Hadisen Bağdat 1982 gِrüşüne gِre Telafer Türkmenleri Moğol Taymurlenk miladı 1639 Sultan Murat askerine katılmıştır . (Kahtan Abboş, Simon Lodik El Rafidan kitabında ) Ak koyunlu, Kara koyunlu oldukları,Himmetli,İlhanlı beyli İlhanlı, Ali Develi,Nadirli, Babalar(Mavili), Bekler, Çeyizli Ferhatlılar, Saraylılar, Habaylı, Harbo, Demirciler , Kasaplar,Mavili, Birnadarlılar, Mavili Alay Beyli,Acemli, Şehvani (El –Muhallebiye Bucağı) Allah Verdi, Ayvazlı, El- Beyan , Bezeli ,Seyitler, Çelebi, Çolak, Zelha ,Gergeri, Naccar, Himmetli, Efendi, Hanlılar,Kara koyunlu, Hafız Evi , Selbi, Kurutlu, kabaklı, Acanlı, Caferli Deccali, Gasanlı, Hamoli, Cedu, Cafer, Bakkal, Hebişli, Babalı, Cerrah, Faris, İlikli, Varkalı, Baba, Kenne, Al Halef, Alzzo ve kasaplara ayrılır Zülfikar, Şeyh Selbi, Ciri Ayaşil. Bunlar Neyneva ,Telafer Afgani da Musul da Türkmen tanınmaktadırlar. Bunlardan Aba Altın, Uzeyır, Al Şerva, Al Sultan / Halay Bey, Al Amurac, Hamule, Halay Bey, Musullu, Al Süleyman / Çolak, Zeynelabdin, El Hiniş, Abdullah, Zelha, Azmi, Zellu. Çelebi oymağı , Çolak oymağı . Mavalı oymağının bir kolu olarak Kara koyunlu Muhallebiye,Reşidiye 1411- 1470 yıllarında hüküm sürmüşlerdir. Kara koyunlu devleti kurmuşlardır. Muhammed Yunus Abdullah El Seyit Vahap El Saiğ’ın Tarih El Musul kitabına gِre Musul’a Reşidiye, Selamiye Telafer çoğunluk Kara koyunludur Kubbe, Kazıya, Şirin han. Kaplan oymağı: Bağdat Telafer Türkiye, Suriye. Kasaplar: Afgani Şeh İbrahim . Neftçi oymağı Kerkük, Mendili, Hanekın. Alay Beyi Muhallebiye, Telafer. Ferhatlar:Telafer ve bu kollara ayrılır Yunuslu , Hasanlı, Ferhatlı, Vahaplı, Yasinli, Yetimli,Bekirli, Asili, Berkli, Hudoli, Çobanlı Kerkük, Telafer. Ali han beyi: Telafer Diyar Bekir, Bağdat, Al Şiş: Telafer, Bağdat, Musul. Davutlu oymağı: Telafer, Tatarıstan, Tuzhurmatu. Beygat: El Faris, El Hamdan, Musul, Kerkük, Ahmetli, Davudiye Süleyman iye, El Mehdi . Himmetli oymağı: Telafer, Hasan Kِy. Hayiş, İlyas, Abbaş,Azzam, Şeze, Acem, Şeru,Telafer . Bayraktar oymağı:Zikar, Orta Fırat, Basra, Korna, Telafer ve Beni Malik bayraktar Türkmen oymağındandır. Mavililer oymağı :Mavili Şii Bektaşi dır Musul, Selamiye ,Anbar, Hadise Telafer’de Kaplan, Kareliler oymağından bir koldur. Sarili, Saruli oymağı : Musul, Selamiye, Anbar , Hadise . Kaplan, Karalılar, Anbar, Telafer, Musul, Selamiye . Sariliye oymağı : El-Güveyr bucağı yukarı Zab, Musul, Erbil tel leben, Bisatlı, Kibirli ve Harabe Sultan buna dair tarihçi Abbas El Azzavi sarılının bir Türkmen oymağını Aşair El Irak kitabında gِstermektedir. 14 yüz yılında Şehrezur, Erbil hüküm sürmüştür . Türkmen Sarili oymağı: Derbent, Sarili, Verdek, Tel El Leben, Kara kuş, Hamdaniya, Safiye, Matrat, Sarili, Fethava, Kelek Yasin Ağa, Zenkllu, Tel Hait, Kenz Han, Telhamit, Kِprülü, Haraba Sultan, Zehra Hatun.ayrıca Sarılı bugün Türkmen Kakaiyeden bir grup sayılarak Kara koyunlu oymağının kollarındandır. Dedeler: Kakaiye Erbil, Musul, Hanekın,ve Kerkük’ün bir kِyüdür Ak Koyunluya bağlıdır (Tufan Gündüz Anadolu Aşiretleri Ankara 1970ve Mevsuat El Aşair El Irak’ı ye ). Hitln oymağı: çoğunluk Tuzhurmatu Türkmen oymakları Azerbaycan, Hazardan gelmişlerdir . Bender oymağı : (Bender Ali , Azerbaycan , Şeh İsmail Safavi ). Çayır oymağı : Irak – Azerbaycan , Tuzhurmatu, Şeyh Çayır Kanber bağlıdırlar. Kara Ulus oymağı: Hamrin dağı Mendili, Hanekın, Kerkük, Telafer,Musul, Türkiye’nin bir çok yerlerinde Neftçi Kara Ulustan bir parçadır Tatar Moğol’durlar, Kara Ulustan ayrılan kollarsa Cermo, , Silel, Havasiye,Yetkoker, Kıbrat, Abbas ve Azzavi. Asaflı : büyük Bayatlı aşiretidir Azerbaycan , Tuzhurmatu, Süleyman bek , Erbil . Musevi oymağı: Tuzhurmatu, Telafer Bağdat, kolları Seyitler Rıza, Seyit Nazım, Muhammed, Seyit Hasan oymağı: Defe oymağı:Tuzhurmatu yaşarlar kolları ise Kِzle diye tanınarak Hilla ve Kufe de bulunmaktadırlar. Vandavi, Vandayı oymağı: Kifri, Diyala, Hodeli diye tanınarak Türkiye’den buraya yerleşmişlerdir. Gulamlılar: Tuzhurmatu, Hanekın, İran. İlhanlılar: Erbil, Tuzhurmatu, Telafer,Türkiye. Şınavlılar: Tuzhurmatu, Tazehurmatu. Kulaksızlar: Tazehurmatu. Maruflar: Tuzhurmatu . Kِremusalılar: Tuzhurmatu. Gِrem: Tuzhurmatu. Demirciler: Tuzhurmatu, Tazehurmatu, Kerkük, Erbil, Dakuk, Türkiye. Ağalar: Tuzhurmatu, Bağdat, Altınkِprü, Azerbaycan. El Celili oymağı: Dakuk, Musul, Bağdat. Kahya oymağı: Musul,Kerkük, Dakuk, Tuzhurmatu, Tisin, Kahya İlhanlı ve Demirci koluna ayrılmaktadır. İlhanlı oymağı: 656 hicri Irak’ta hüküm sürmüşlerdir . Efendi ailesi: Bağdat, Karatepe , Kerkük,Musul, Erbil. Şeyhler oymağı: Dakuk, Kerkük, Bağdat’ta Şehli sِylenmektedir, ve bu kollara ayrılmaktadır. Baba Hasan oymağı Şeyh Sofi oymağı Şeyh Ahmet oymağı Şeyh Mahmut oymağı. Karakol oymağı: Kara ğol 1258 miladi Irak Bağdat’ta yerleşmişlerdir Vasit, Kut, Aziziye ilçesi EL Mahmudiye, El Rufai, Zikar vilayeti El Nasır bِceği, El Kasır, El Aziziye, El Yusufiye, Abu garip, El Diyuni, Karmet Ali, El Havice, Divaniye, Kerkük bugün yaşamaktadırlar Bayat oymağından sonra ikinci büyük Türkmen oymağı sayılmaktadırlar . Tartan oymağı: 656 Irak’a yerleşmişlerdir Hamrin El Uzaym Koke Can Aşağı Ali Saray,Kara tepe, Ayın Leyla, ve Telafer, Bağdat’ta yaşamaktadırlar. Ve Tatran adında bir mahalle ve bir Cami bulunmaktadır. Ayrıca Tatran bu kollara ayrılmaktadır. Albu Yunus: Uzaym bucağı Gِkcan kِyünde yaşıyorlar. Hotliye : Uzaym bucağı Ayn Leyla kِyünde yerleşmişlerdir . Elbu Yasin: Karatepe, Dakuk . El Umeyşat: Karatepe Aşağı Ali Saray kِyündedirler. El Beygat ( Beyler): Karatepe Aşağı Ali Saray kِyünde yaşıyorlar. Çoban oymağı: Beylik kuran Türkmen oymağı olarak Bartılla, Başika, Hazne tepe, Kibirli, Küçük Bende, Büyük Bende ve Karatepe, bir bِlüm kolları Neyneva, Musul Dicle ırmağı yakasına yerleşmişlerdir, ayrıca Harabe, büyük Dokun, Konzed kِyleri ile Kerkük, Türkiye, Azerbaycan yaşamaktadırlar. Salihı oymağı: Kerkük, Musul, Selahaddin, Erbil, Diyala, Süleyman iye, Kızlarbat, Kifri, Salih bey kِyü Suriye de büyük Türkmen oymağı olarak yerleşmişlerdir. Haseki oymağı: Tuzhurmatu, Kerkük, Suriye yaşayarak şu kollara ayrılmışlardır. Ahmetli Abboş Ustalar Beyler Bacalan oymağı : Bac, vergi alan demektir Musul, Ömer Kan, Toprak Ziyaret , Tel Yakup, Bişbita ile bu kollara ayrılmaktadırlar. Kazanlı, Dar hurma, Cevar Kelav, Hazravend, Heyvanlı, Hacılar ( kır kaleye bağlı ilçe adı ) Şirevend, Kalavun, Karıbe,Van, Bacalan ile Şebek dilleri Türkçe olarak hiçbir ayrım aralarında yoktur. Cizani oymağı: Kut, Vasit, Aziziye, Bedre Cesam. Ağa oymağı: Altunkِprü, Kut, Vasit, Bedre Cesam, İran, Türkiye, Azerbaycan,Tuzhurmatu. Halidi oymağı: Kut, Vasit, Kerkük, Aziziye, Yahyava, Bağdat. Türk Yezidiye: Sincar, Telafer. Tokmaklı, Ocuşlu oymağı: Türk alan kِyü, Musul, Yengice, Kerkük’e bağlı kِyler. Türkmen Şebek oymakları: 50 kِyden fazla olarak 90 bine nüfusları bulunarak 447 yılında Irak’a yerleşmişlerdir,bugün Musul kِylerinde Iran, Türkiye’de Kızıl başlarla tanınmıştır . Şebekler çoğunluk bu kِylerde yaşamaktadır. Abbasi’ye, Arpacı, Ali Bek, Babı Niyet,Basahre, Başika,Bavize, Bazvaya, Tedın Baybuğ, Besan, Bılavat, Besteli, Cinci, Celevhan ,Dervişler, Fazıliye,Gِkçeli, Arap Sultan, Hazne Bent, Hazne Tepe ,Karaşor, Hızır elyas , Karatepe Şebek,Karakoyun, Kazı Kِy, Karayatağ , Kehriz, Kibarlı, Tilyare , Kِr Gariban, Tercile, Minare Şebek,Tez Harab, Topzava, Meşrefe, Toprak Ziyaret, Yarımca, Ömer Kan , Ömer Kapçı, Yengi Bisatlı, Seyitler, Selamiye, Şemsiyat, Şirin Han, Yunus Peygamber, Şeyh Emir, Zehra Hatun. Bir çok bِlüm Türkmen Şebekler Bacuvan(Bacvan) Bac – Alan kِylerinde dilleri Türkçe olarak yaşamaktadırlar bunlardan Topzava Şebek, Karaşor, Tercile, Biir Hillan,Ciryohan, Telamud, Bilvat Kehriz,Orta Harab, Cedide Bisatlı, Tel Akub, Yarımca, Ömer Kan, Allık, Cinci, Tilyare . Türkmen Şebekler ayrıca bu kِylerde bulunmaktadırlar.. Arapçı, Selamiye, Çِkçeli, Yarımca, Kara Yatağ, Büyük Bende, Ömer kaycı, Zehra Hatun, Cinci, Küçük Bende, Kaziye, Karakoyunlu, Ulya, Büyük Bisatlı, Küçük Bisatlı, Tahrava, Baybuğ, Orta Harab, Şerihan, Yabnit, Hızır Kِy, Abbasiye. Şebekler Saddam dِneminde Herir, Şaklava, Bezyan kamplarında yerleşmişlerdir . Irak’ta Türkmen Aile, Boylarının, oymaklarının yoğunluğu ve dağıtımı : 1- Accanalı: Telafer 2- Acem Evi: Altunkِprü, Tisin, Kerkük, İran 3-Acemler: Kerkük, Telafer,Kifri. 4- Acemli: Telafer, Altunkِprü 5- Afgani: Beşir, Kerkük, Afganistan Türkmenleri 6- Ağa, Ağalar: Altunkِprü, Tuzhurmatu, Kerkük, Tazehurmatu,Kifri. Erbil,Hanekın, Tebriz, Azerbaycan, Kut, Vasit , Bedre Cesam , Colan 7- Ağalar Evi: Tisin, Kerkük, Altunkِprü, Erbil, Telafer. 8- Ağvan Evi: Tisin, Kerkük,Şemsiyat, Musul. 9-Aksu: Tuzhurmatu, Türkiye 10- Alemdar: Kerkük, Bağdat, Telafer, Süleyman iye,Selamiye, Şenif. 11-İlhan beyi: Diyarbakır, Telafer. 12- Ali dolu: Telafer. 13- Ali Besli: Yengice, Kasadarlı. 14- Harbo: Musul. 15- Allah Verdi: Kerkük, Telafer, Telafer,Erbil, Türkiye, Azerbaycan. 16- Allah Evi: Beşir . 17- Allah Evli: Kerkük, Beşir , Telafer. 18- Allı Ballı: Bastamlı,Kerkük, Kasadarlı. 19- Avcı, Avcılar: Kerkük, Erbil, Bağdat,Çardaklı, Altunkِprü, Yengice.Türkiye. 20- İvazlı: Erbil, Telafer, Türkiye, Azerbaycan, Telafer. 21- Altuncu: Bağdat, Erbil, Kerkük Musul. 22- Helvacı: Kerkük, Erbil. 23- Alvaçı: Kerkük, Bağdat, Diyala, Musul, Erbil. 24- Amirli:Tuzhurmatu, Kümbetler, Kerkük, Amirli. 25-Ara bağlar:Kerkük. 26- Arafat Evi: Selamiye , Filistin, Colan, Musul, 27- Arsalan: Kerkük,Türkalan. 28- Aslanılar: Kasadarlı. 29-Aslan Evi: Kerkük, Tuzhurmatu. 30- Aslan: Altunkِprü. 31- Asrı: Kerkük. 32-Asaf Evi: Yarımca, Musul, Tuzhurmatu. 34- Asaflı,Asaf: Erbil, Kerkük, Tuzhurmatu.Suriye , Colan, Lübnan Türkmenleri. 35- Aşurlu:Tisin,Yengice, Tuzhurmatu. 36- Atar:Altunkِprü, Kerkük. 37-Basas: Baş oğullar, Musul, Telafer. 38-Kuşçu: Kuşçu kِyü, Kerkük. 39- Albu Gammaz: Tuzhurmatu kِyü. 40- İlancıya: Tuzhurmatu ilçesine bağlı Türkmen kِyü. 41- Dere Gezenli: Tazehurmatu, Kerkük,Vasit Aziziye . 42- Derzi başı, Terzibaşı: Kerkük, Erbil, Bağdat, Musul. 43- Derziler: Kerkük, Erbil.Bağdat, Musul. 44- Terziler: Yengice, Tuzhurmatu. 45-Dilber: İran Tebriz, Altunkِprü, Azerbaycan. 46- Dizdar: Kerkük. 47- Doğramacı: Erbil, Kerkük, Türkiye. 48-Dağarlı: Biravcılı,Yengice, Tuzhurmatu. 49- Dubalar:Amirli, Tuzhurmatu, Kerkük. 50- Davar Abahanlar: Telafer, Türkiye. 51- Davara Bakanlar: Telafer, Kara Naz. 52- Ekmekçi: Kerkük, Erbil, Altunkِprü, Bağdat, Musul. 53-Azizler: Aziziye , Altunkِprü. 54- Fena devindiler: Karatepe,Kifri, Karanaz,Kerkük. 55- Felek Evi: Telafer. 56- Kerebet: Altunkِprü, Kerkük Kale gavurları Türkmenler. 57- Gedik: Kerkük, Türkiye. 58-Kilci: Kerkük. 59-Gülhan:Altunkِprü. 60- Gülşan Evi: Tisin. 61-Günyacı:Kerkük,Erbil .Bağdat. 62-Kene: Telafer. 63- Güdeli: Telafer, Karatepe, Kifri 64- Gulamlı:Tuzhurmatu. 65- Hacı Adham: Kızlarbat, Hanekın. 66- Hac Hayavı: Altunkِprü. 67- Hacuralı: Telafer. 68- Gafar: Erbil,Kerkük. 69- Hamamcı:Erbil,Kerkük,Altunkِprü,Tuzhurmatu. 70- Han Ağası: Kerkük. 71- Hancı: Kerkük, Erbil. 72- Hanımlı: Telafer. 73- Habendelı: Tuzhurmatu. 74- Hasan Zada: Kerkük. 75- Han Zad: Altunkِprü. 76- Hayatlı: Tuzhurmatu. 77- Hayatlar: Erbil. 78- Hayu: Telafer. 79-Hacu Evi: Telafer. 80- Helvacı: Kerkük, Erbil. 81- Hencerçı: Kerkük,Erbil. 82- Hesne, Hüsne, Evi: Tisin, Kerkük. 83- Hıdır Evi: Musul, Telafer.Şirin han 84-Himmet, Himmetli: Telafer. 85- Hindiler: Kerkük Türkmen Kale Gavuru. 86- Babalar: (Mavulu) Telafer, Tisin, Kerkük. 87- Bacalan: Süleyman iye,Şebek Kِyleri, Tuzhurmatu Türkiye. 88- Bakkal: Altunkِprü,Erbil.Türkiye.Azerbaycan. 89- Balıkçı: Altunkِprü,Türkiye. 90- Bal Yemez: Altunkِprü, Kerkük, Türkiye, Azerbaycan . 91- Başı Beyaz: Kerkük. 92-Başı Kesük: Tuzhurmatu. 93- Bayat Evi: Bayat kِyleri, Şenif, Kara Yatağ ayrıca Irak’ın tüm yerinde Bayat oymakları bulunmaktadır. 94- Abası: Şirin Han,Yarımca, Zaho ve tüm Musul Kِylerinde bulunmaktadır. 95-Bayraktar: Altunkِprü, Kerkük, Tuzhurmatu, Bağdat, Musul, Türkiye,Urdun . 96- Bazvay, Bazvan Evi: Şirin Han, Musul. 97- Bekler: Altunkِprü, Kerkük,Erbil, Tuzhurmatu, Telafer, Çardağlı, Yaycı . 98- Behluller, Behlul: Altunkِprü. 99- Bektaşiler: Türkiye, Tazehurmatu, Musul, Telafer, Tuzhurmatu, Şebekler. 100- Bellevler, Kelav: Tuzhurmatu. 101- Bendeler: Kerkük, Tuzhurmatu, Altunkِprü. 102- Benna: Erbil, Kerkük. 103-Bederlı: Tuzhurmatu. 104- Berber: Kerkük, Erbil, Tuzhurmatu, Bağdat, Türkiye,Musul. 105- Berberli: Yengice. 106- Bezirgan: Kerkük, Erbil,Altunkِprü,Kifri, Bağdat. 107- Bezzaz:Erbil. 108- Bezeli: Erbil. 109- Birader: Kerkük. 110- Bir Avcı:Şah Seven,Yengice. 111- Boyacı, Boyacı: Tazehurmatu, Kerkük. 112- Bülbüller: Kümbetler , Kerkük. 113- Cambaz: Kerkük, Erbil. 114- Caberi: Kerkük, Süleyman iye, Ağcalar . 115- Cebelli: Telafer. 116-Cici Evi: Şirin Han, Musul. 117- Cergis Evi: Musul. 118- Cedu: Musul. Kerkük. 119- Celali: Kerkük. 120- Celbeci: Kerkük. 121- Celevli: Bastamlı . 122- Cemşit Evi: Karakoyunlu, Musul. 123- Cِmert: Kerkük. 124-Gülheci: Kerkük, Erbil. 125-Gülheler: Türkalan,Kerkük, Erbil. 126- Çadırcı: Bağdat, Kerkük. 127- Çadırcı Evi: Musul, Kerkük. 128- Çakmakçı: Bağdat, Erbil, Musul, Kerkük. 129- Çamurcu: Kerkük. 130- Çamurcular: Yaycı ,Kerkük. 131- Çavuşlu, Çavuşlar: Erbil, Türkalan,Yaycı, Türkiye. 132- Çayırlı: Tuzhurmatu. 133- Şaşanlar: Kerkük, Erbil 134- Çaçanlar: Havice , Kerkük, Bağdat, Çaçan. 135- Çelebi, Çelebiler . 136- Erbil, Kerkük ,Hanekın, Kifri, Bağdat,Musul, Telafer.Samera. 137- Canbaz: Kerkük, Altunkِprü. 138- Cibişli: Telafer. 139- Çinici: Kerkük, Erbil. 140- Çok Bilenler: Kerkük, Altunkِprü. 141- Çolak, Çolaklı: Telafer. 142- Çِmeler: Tuzhurmatu. 143- Çuhacı: Kerkük, Erbil, Tuzhurmatu. 144- Davutlu, Duada: Kerkük, Süleyman iye. Telafer. 145-Davulcu: Karatepe, Kifri, Kerkük, Türkiye. 146: Dabağ: Kerkük, Kifri, Erbil. 147- Dede, Dedeler: Kifri, Kerkük, Kakai kِyü, Altunkِprü. 148: Dedeler Evi: Kifri. 149- Defalar: Tuzhurmatu. 150- Değirmenci: Kerkük, Ömer Mandan,Tuzhurmatu, Yarımca. 151- Deli Batu: Kale Gavuru, Kerkük, Musul. 152- Demirci: Dakuk, Tuzhurmatu, Tazehurmatu, Erbil, Kerkük. 153- Demirel: Altunkِprü, Kerkük. 154- Denden: Tazehurmatu, Kerkük, Kifri. 155-Heyvetlı:Tefler. 156- Hurmatlu: Tuzhurmatu, Kerkük, Kümbetler. 157- Hürmüzlü: Türkalan. 158- Hüsin Ağalar: Beşir.Kerkük. 159- Hüskeli: Suriye, Tazehurmatu. 160- Hoş Haberli: Telafer. 161- Iraklı: Kerkük. 162- İbitli: Telafer. 163- İbrahim: Karatepe, Kifri. 164- Efendi Zadeler: Yengice. 165- Efendi: Bağdat, Karatepe, Kerkük, Erbil, Musul. 166- İlhanlı: Erbil, Telafer,Dakuk, Tuzhurmatu. 167- İskenderli: Telafer. 168- İzzettinli:Bastamlı , Tuzhurmatu. 169- Kabak Evi:Telafer. 170- Kahyalar: Emirli, Dakuk, Tuzhurmatu, Tisin 171- Kakai: Kerkük, Tuzhurmatu. 172- Kaleli, Kaleyi:Kerkük,Erbil, Telafer. 173- Kalaylı: Emirli, Tuzhurmatu. 174- Kalıpçı: Erbil. 175- Kalıkçı:Erbil. 176- Kapkapçı: Erbil, Kerkük 177- Kaplan Evi: Şirin Han, Musul, Telafer. 178- Kara Başlı:Telafer. 179- Kara Killi: Tuzhurmatu. 180- Karakoyunlu: Bastamlı , Kaziye kِyü,Musul ,Telafer.Bağdat. 181- Karanaz: Tuzhurmatu, Karanaz kِyü. 182- Kara Sakallı: Kızlarbat , Kerkük. 183- Kara Visler: Kızlarbat. 184- Kar Yağdı: Hanekın, Tazehurmatu. 185- Kasaplar: Erbil, Kerkük. 186- Kasaplı: Kifri, Tuzhurmatu, Şenif . 187- Kaşı Beyaz: Kerkük. Telafer. 188- Katırcı evi: Kerkük, Musul, Bağdat. 189- Katmacı: Musul, Bağdat. 190- Kattan: Kerkük, Bağdat. 191- Kayacı: Kerkük, Erbil, Musul. 192- Kaya evi: Kerkük,Kasadarlı, Tuzhurmatu,Kerkük. 193- Kayserili: Tuzhurmatu, Türkiye. 194- Kaytavan: Kerkük. 195- Kazancı evi: Musul, Tuzhurmatu. 196-Kazancı: Kerkük, Bağdat, Musul. 197- Kazılar: Tuzhurmatu, Kerkük, Musul. 198- Kazı oğlu: Kerkük, Tuzhurmatu, Süleyman iye. 199-Kebapçı: Kerkük, Erbil, Bağdat, Musul. 200- Kopancı: Bağdat. 201- Keçeci: Bağdat,Musul, Kerkük. 202- Kahyalar evi: Kerkük, Tuzhurmatu, Tisin, Tazehurmatu. 203- Keheler evi: Tisin. 204-Keleş evi: Altunkِprü, Telafer, Kahraman Maraş Türkiye. 205- Kalevi: Telafer. 206- Kamil Zada: Kerkük, Bağdat. 207- Keneler: Süleyman Bek, Muratlı . 208- Kenneli: Tefler. 209- Keremli: Emirli, Tuzhurmatu, Erbil. 210- Kervancı: Kifri, Tuzhurmatu, Altunkِprü,Kerkük, Eski Bağdat. 211- Keteni: Dohuk, Zaho ,Musul, 212- Kıfılçı: Kerkük, Bağdat. 213- Kilitçi: Kerkük. 214- Kılcı: Kerkük. 215- Kılıçlı: Kerkük. 216- Kırdar: Bağdat, Kerkük, Türkiye. 217- Kocalı: Telafer. 218- Koca: Erbil 219- Kocava: Kerkük. 220- Koçak: Kerkük, Türkiye. 221- Koçlu: Erbil, Altunkِprü, Erzurum . 222- Korkmazlar: Beşir, Kerkük, Kifri. 223- Gühalar: Kerkük, Erbil. 224- Kürk asımlar: Kümbetler. 225- Gِr Musalı: Tazehurmatu. 226- Kِylüler: Ömer Mandan,Kifri. 227- Kulaksızlar: Tuzhurmatu. 228- Kortlu, Kurut evi: Telafer. 229- Kuşçu: Tuzhurmatu, Yengice, Kifri, Süleyman bek, Muratlı. 230- Kutalar: Kümbetler, Kerkük. 231- Küçük Mulla Efendiler: Erbil. 232- Küreci: Erbil 233- Küzecı: Kerkük, Erbil. 234- Maaşlar evi: Hasadalı, Tuzhurmatu. 235- Madenci: Kerkük, Erbil. 236- Mahmutlu: Kerkük. 237- Meskutlu: Bastamlı, Tuzhurmatu. 238- Malı evi, Malılar: Beşir,Kerkük, İran 239- Marağalı: Beşir, Kerkük,İran. 240- Mardinli evi: Musul, Türkiye, Bağdat. 241-Maruf oğlu: Tuzhurmatu. 242- Matıklı: Yengice, Tuzhurmatu. 243- Mavulu, Mvullu: Telafer . 244- Mayaş, Mayas: Kerkük . 245- Mazanlar: Tuzhurmatu. 246- Mevlütlü: Tazehurmatu, Kerkük. 247- Mille Mulla Evi: Telafer. 248- Miraçlı, Maraşlı: Telafer, Türkiye. 249- Muslavi, Musullu:Kerkük, Musul. 250- Mulla Abıtlar: Selamiye, Musul. 251- Muhtar Evi: Tuzhurmatu, Kerkük. 252- Muratlı, Muratlu: Tazehurmatu, Tuzhurmatu,Çorum, Kırşehir Türkiye. 253- Musalı: Tuzhurmatu. 254- Matabci, Mütafçi: Kerkük. 255- Müderris: Kerkük, Erbil, Bağdat. 256- Müfti, Müftü: Erbil, Kerkük, Bağdat, Kifri. 257- Neilçi, Neilbent,Nalbant: Kerkük, Dakuk . 258- Naccar: Erbil, Kerkük, Yengice. 259- Nadarlı: Telafer. 260- Nazarlı: Telafer. 261- Nohutçu: Kerkük, Altunkِprü,Erbil. 262- Nakib: Kerkük, Erbil, Samera. 263- Nakışbandı: Erbil, Kerkük, Süleyman iye,Türkiye. 264- Naip: Kerkük, Erbil. 265- Nakkaş:Kerkük, Erbil. 266- Nalbantlı: Erbil, Kerkük. 267- Neftçi: Kerkük. Mendili ,Hanekın. 268- Nine Han: Hanekın. 269- Neveçı: Kerkük. 270- Ocağ Evi: Eski Tisin , Kerkük, Telafer. 271- Uçuşlu: Çardaklı, Türkalan, Karanaz. 272- Uduşlu: Sarı Tepe, Türkalan, Tokmaklı, Yaycı, 273- Ohucu, Okuyucu:Kerkük. 274- Oruç: Altunkِprü. 275- Ortakçı : Kerkük,Erbil, Bağdat,Musul. 276- Palancı: Kerkük, Bağdat. 277- Pamukçu: Kerkük, Erbil, Musul, Türkiye. 278- Pasvancı, Bavsan: Kerkük 279- Paşa oğlu: Kerkük, Türkiye. 280-Paşalar: Türkiye, Erbil, Kerkük,Altunkِprü. 281-Peygamberli:Telafer, Kerkük,Musul. 281- Peri: Kerkük. 282- Bir Nadanlı: Telafer. 283- Bir Nazdarlı: Telafer. 284- Bir Nazdarlı: Tefler. 285- Recepli: Telafer. 286- Razıkili: Kifri. 287- Saatçi: Kerkük, Erbil, Musul, Bağdat. 288- Sabuncular Evi: Musul, Kerkük, Bağdat. 289- Sabuncu: Kerkük,Musul,Bağdat. 290- Saçı Uzun: Kerkük, Tuzhurmatu. 291- Sadullah Bekler: Hanekın. 292- Safavi: Dakuk. 293- Sakallı: Tuzhurmatu, Kerkük. Türkiye. 294- Sakı: Kerkük, Erbil. 295- Sakallar: Telafer, Tazehurmatu. 296- Salih Evi: Kerkük. 297- Salim Evi: Yarımca ,Musul. 298- Samancı: Kerkük, Erbil. 299- Samancı Kızı: Erbil. 300- Saraylı: Karatepe, Kifri, Tuzhurmatu.Telafer. 301- Sarı Kahya: Kerkük, Yaycı . 302- Sarılı: Musul, Şebek ve kِyleri, Musul. 303- Hıdır: Şebek ve kِyleri, Musul. 304- Verdek: Musul, Şebek. 305- Saraç: Kerkük, Erbil, 306- Saraçhane: Musul. 307- Seraf: Kerkük, Erbil. 308- Sevaf: Kümbetler , Kerkük. 309- Seviler, Siviler:Kerkük, Kara Yatak, Musul, Şirin Han, Kifri. 310- Sekineler, Sekneler: Tefler, Kifri, Tuzhurmatu, Kifri. 311- Seminli: Süleyman Bek , Kifri. 312- Serhalı, Serhatlı: Muratlı kِyü, Tuzhurmatu, Telafer. 313- Sevimli: Kerkük, Türkiye. 314- Seyit Evi: Tisin, Telafer, Telafer. 315- Sığırlılar: Kümbetler . 316- Sılav: Kerkük. 317- Sincana:Altunkِprü, Türkiye. 318- Siyan: Altunkِprü. 319- Sofyalı: Yengice. 320- Sofular: Tuzhurmatu. 321- Soranı: Kerkük. 322- Solulu: Telafer. 323- Sِzlü: Kerkük. 324- Sürücü: Dakuk. 325- Şah Benderli: Hanekın, Tuzhurmatu. 326- Şah Kolu Evi:Selamiye , Kara Yatak. 327- Şah Kollu: Musul, Kara Yatak, Selamiye. 328- Samnas: Kerkük. 329- Serhoş: Altunkِprü. 330- Şebek: Şebekler bu Türkmen bir bِlüm Musul kِylerine dağılmaktadırlar bunlardan Abbasiye, El Bek, Arpacı ,Babı Niyet, Basa Hara, Baaşıka, Bavuza, Bedene, Bılavat, Besan, Bisatlı, Çile, Han, Cinci, Dereviş, Dervişler, Gِkçeli: Haraba Sultan, Hazne Bet ,Hıdır İlyas, Karakoyunlu, Kara Şur, Kara Tepe, Şebek, Kara yatağ , Kaziye, Kibritli , Kehriz , Koferi, Şebek minaresi, Tercil, Tez Harab, Topzava, Yarımca, Yenci Bisatlı, Yunus Peygamber, Zehra Hatun. 331- Ömer Kayacı: Selamiye. 332- Şemsiyat: Şirin Han. 333- Şeh Emir: Kırın Han , Tilyare. 334- Şehalar, Şiha : Altunkِprü. 335- Şekerci: Kerkük, Erbil. 336- Şerbetçi: Erbil, Kerkük. 337- Şehler: Antalavi, Musul , Bağdat.Telafer, Dakuk. 338- Şehler Evi: Telafer, Tisin, Kerkük. 339- Şehler Zada: Kerkük, Beşir. 340- Şinevler: Tuzhurmatu. 341- Şişçi: Kerkük. 342- Şitü, Şitev Evi: Karakoyunlu, Kara Yatak,Musul, Şirin Han 343- Şürbecı: Altunkِprü. 344- Şühürtlü: Emirli,Tuzhurmatu. 345- Tahsildar: Kerkük, Türkiye, Musul. 346- Taptiğ Evi:Kerkük, Tisin. 347- Topluk Evi: Kerkük. 348- Tatarlar, Tatlar: Karatepe , Kifri. 349- Tataran: Kerkük, Tataran kِyü. 350- Tavuklu: Tavuk, Kerkük. 351- Tellek: Kerkük. 352- Tenekeci: Kerkük. 353- Tercili: Tercil Kِyü. 354- Terzi Başı: Kerkük, Bağdat, Türkiye, Musul. 355- Tezekli: Bastamlı, Tuzhurmatu. 356- Tikritli: Kerkük, Tikrit Türkmenleri. 357- Tokatlı: Kerkük, Bağdat, Türkiye. 358—Tükmeçi: Kerkük, Mısır . 359- Turşucu: Kerkük, Erbil. 360- Türkmen Evi: Tisin, Kerkük, Türkiye. 361- Tütüncü: Kerkük, Erbil . 362- Ustalı: Tazehurmatu, Kerkük. 363- Özü, Yüzü Gülmez: Kerkük. 364- Vaiz: Kerkük. 365- Vindavi, Vindayi, Vendi: Kifri , Hanekın, Kerkük. 366- Vafi, Vafiler: Telafer. 367- Yağublu: Telafer. 368- Yahyalı: Kerkük, Yahyava kِyü. 369- Yakubi: Kerkük, Türkiye. 370- Yaver: Kerkük, Altunkِprü. 371- Yemenci: Kerkük, Erbil, Musul, Bağdat. 372- Yeminci: Kerkük. 373- Yoğurtçu: Kerkük, Musul, Erbil, Bağdat. 374- Yorğanvçı: Kerkük. 375- Yüncü: Kerkük. 376- Zava: Kerkük, Altunkِprü. 377- Zobular: Yaycı ,Kerkük. 378- Zorbalar: Kerkük. 379- Zurnacı: Tuzhurmatu, Kerkük. 380- Zülfü Evi: Bastamlı , Hanekın. 381- Duşab: Altunkِprü. 382- Şehvani: Telafer. 383- Zülfakkar: Tisin, Tazehurmatu. 384- Çayırlı: Tuzhurmatu. 385- Bent Ali: Tuzhurmatu,Tazehurmatu. 386- Hilli, Hilili, Halili: Hilla, Babil, Yahyava. 387- Şah Seven: Bastamlı, Tuzhurmatu. 388- Delava, Deli Vali: Diyala, Karahan . 389- Gül Banı: Telafer, Tuzhurmatu. 390- Dakra: Musul, Telafer. 391- Bir Nazar: Telafer. 392- İlhanılar: Musul, Telafer. 393-saraylıya: Saray kِyü, Telafer, Türkiye. 394- Haltan: Tuzhurmatu. 395- Haşnalı: Bastamlı. 396- Sefük, Süfük: Telafer. 397- Çiçen, Şişan,Çaçan: Kerkük, Havice, Çaçanistan. 398- İhtiyarlı: Yengice, Tuzhurmatu. 399- Harmanlı: Telafer, Beşir. 400- Maktalı, Mutkalı: Telafer. 401- Dere gezenler: Kerkük, Tazehurmatu. 402- Harmanlı Evi: Telafer. 403- Sofi, Soflu: Tuzhurmatu. 404- Aşur: Beşir, Dakuk. 405- İziler, Azizler, Oğuzlar : Kerkük, Bağdat, Aziziye . 406- Hüseyin Bek: Bağdat. 407- Kara Kuş Bek: Musul, Ve Karakuş kِyü . 408- Afşar, Afşarlı: Bağdat, Kerkük, İran Türkleri. 409- Hurasan, Hulasan: İran, Bağdat, Necef, Kerbala. 410- Salahıya, Salihı, Salayı: Kifri , Altunkِprü, Kerkük. 411- Yolcu: Kifri. 412- Askeri: Bağdat, Kerkük. 413- Hatip: Kerkük, Erbil, Bağdat. 414- Kalender: Tuzhurmatu, Telafer, Tazehurmatu, Hanekın. 415- Dayı Zada: Kifri, Tuzhurmatu. 416- El Şehbender, Şehbender, Şebender: Bağdat, Musul, Tikrit . 417- El Halidi, Halidi: Kerkük, Yahyava, Tikrit . 418- Zühayrı, Zühari: Kızlarbat , Bağdat, Diyala . 191- Sadavı: Kızlarbat, Bağdat. 420- Çırağlı: Erbil, Kerkük. 421- Cican, Çiçan, Çaçan: Havice, Çaçanistan. 422- Dağıstan, Dağıstanlı: Dağıstan Cumhuriyeti , Kerkük,Bağdat, Urdun, Mısır, Türkiye. 423- Ekinci: Tuzhurmatu. 424- EL Nakib, Nakib: Kerkük, Samera, Bağdat, Erbil, Musul. 425- Boy Aka: Telafer, Haç İbrahim Kِyü. 426- Cizani: Hanekın, Bağdat. 427- Kırğ, Kırk Ulus: Mendili. 428- El Mustana: Telafer. 429- Kara ğol, Karakol, Kara kol, Aziziye, Vasit, Bedre Cesam, Mendili, Hanekın. 430- Devletliler: Basra, Telafer, Türkiye. 431- Er Mahmut: Tuzhurmatu, Türkiye. 432- Aslanlar: Kerkük, Telafer, Altunkِprü. 433- Cili, Celili: Aziziye, Bedre. 434- Acana: Kara Naz . 435- Muraç: Aziziye, Colan . 436- Hoş Haber: Telafer. 436- Şeh Süleyman: Süleyman Bek Kِyü. 437- Alay Beki, Halay Beki: Telafer. 438- Yazidiya Türk: Sincar, Telafer. 439- Saralıya: Tüm Şebek Kِyleri, Telafer. 440- Zengi, Zenci, Zengene: Erbil, Bağdat , Süleyman iye.Suriye Colan . 441- Gِk Bِrü: Erbil Muzafferdin Gِkbِrü . 442- Bezirgan: Erbil, Kerkük. 443-Atabek: Musul, Erbil, Kerkük. 444-Buyruk: Kerkük, Türkiye. 445- Çelebi: Bağdat, Samera, Erbil, Kerkük, Hanekın, Musul. 446- Uzayri: Erbil. 447- Kasap Başı, Hoca Kasap: Erbil. 448- Hocalar: Erbil, Türkiye. 449- Kardeşler: Erbil Kalesi . 450- Neftçi Zada: Erbil, Kerkük, Mendili . 451- Gülemem: Yahyava, Kerkük, Bağdat. 452- Ketene, Katana: Dohuk, Kerkük. 453- Hemzeli: Tisin, Hemzeli. 454- Bardakçı: Türkiye. Bağdat, Musul. 455- Seyit Necip: Kerkük Kale. 456- Hüseyni : Kerkük Tisin, Tazehurmatu . 457- El Şehit: Kerkük Kale.Gavur Bağı. 458- Ateş: Altunkِprü . 459- Berzanci Oymağının bir bِlümü: Kerkük, Süleyman iye, Erbil. 460- El Şehli: Bağdat. 461- El Şehli:Bağdat. 462- Arsalan Bekler: Türkalan, Kerkük. 463-Beyan: Bağdat, Necef . 464- Ak Taş: Yahyava, Merzifon Türkiye. 465- Atlar, Atalar: Yahyava, Telafer . 465- Kara Sakallı: Kerkük, Türkiye, Azerbaycan . 466- Ağa Sarı Kahya: Tuzhurmatu, Kerkük, Beşir,Tisin. 467- İlhan İlgan: Telafer. 468- Ebzeyit: Telafer. 469- Ferhat: Telafer. 470- Kaplan: Telafer, Türkiye. 471- Mihrap, Mehrap:Telafer. 472- Kethi: Telafer. 473- Fereç: Altunkِprü: Telafer. 474- Davutlar: El Davudi, Davut paşadan kalanlar, Kerkük, Süleyman iye, Ağcalar . 475- Vendi Dayı: Kifri, Hanekın. 476- Kelaşlar: Telafer. 477- Kelaş Evi: Telafer, Altunkِprü. 478- Kili: Telafer. 479- Kar Yağdı: Beşir, Bastamlı. 480- Bayat Cidayin, Çıdayın:: Telafer, Tuzhurmatu. 481- Bayat Mekerin: Tuzhurmatu,Telafer. 482- Çoban: Kerkük, Türkiye, Erbil. 483- Basalı: Musul Basalı kِyü. 484- Alaf: Kerkük, Altunkِprü. 485- Sincana: Sincana Kِyü, Tokmaklı . 486- Kayacı: Kerkük,Kifri, Erbil. 487- Koçak: Kerkük. 488- Çaycı: Çayhane: Bağdat, Musul, Kerkük,Erbil, Diyala. 489- Lehimci: Telafer, Kerkük,Musul, Bağdat. 490- Kazancı: Kerkük, Tuzhurmatu, Bağdat, Musul,Urfa, Erbil. 491- Kızıl Baş: Beşir , Tisin, Tazehurmatu, Türkiye Haç Bektaş . 492- Divana: Altunkِprü. 493- Haydara, El Haydari: Kerkük, Erbil, Bağdat, İran, Altunkِprü 494-Beyler: Musul kِyleri . 495- Ustanlar: Musul. 496- Abboş: Musul. 497- Hacılar: Kerkük, Bağdat, Türkiye Kırkale. 498- Numan: Kızlarbat. 499- Ala gِz: Kerkük, Türkiye. 500- Baş Kesük: Kerkük. 501- Dizdar: Kerkük. 502- Gedik: Kerkük, Türkiye. 503-Hasani: Kerkük, Bağdat, Samera. 504- Kadı oğlu: Kerkük, Tuzhurmatu, Türkiye. 505- Kemal zadeler: Kerkük, Türkiye. 506-Kِprülü: Kerkük, Altunkِprü, Türkiye.Vezir Zada kِprülü. 507- Otrakçi: Kerkük, Erbil. 508- Pamukçu: Kerkük,Erbil, Türkiye. 509- Saraç: Erbil, Kerkük. 510- Sarraf: Erbil ,Kerkük. 511- Şekerci: Kerkük, Erbil, Bağdat, Musul. 512- Tisinli: Kerkük Tisin kِyü şimdi mahallesi . 513- Yahya oğlu: Kerkük. 514- Atabek: Erbil, Telafer. 515- Tütüncü: Erbil, Kerkük. 516- Doğramacı: Erbil, Bağdat. 517- Sebzeci: Erbil, Kerkük. 518- Bahçeci: Erbil, Türkiye . 519- Küreci: Erbil, Tuzhurmatu. 520-Kahveciler: Erbil. 521- Bennaciler: Erbil. 522- Küçük Mulla: Erbil. 523-Urankay:Kifri, Tuzhurmatu. 524- Kara sakalılar: Tazehurmatu. 525- Hasekli: Tazehurmatu . 526- Hayatlı: Tazehurmatu. 527- Mevlitli: Kerkük, Tazehurmatu. 528- Allı Ballı: Bastamlı, Kerkük. 529-Harmanlı: Yengice, Kifri, Tuzhurmatu. 530- İzzettinliler: Bastamlı. 531- Cellavliler: Kerkük, Bastamlı. 532- Ali pisli: Yengice,Bastamlı. 533- Tazegiller: Batamlı,Karanaz. 534- Hurmatılı: Kümbetler, Telafer. 535- Berberler: Yengice. 536- Aşurlar: Tisin, Yengice. 537- Sofyalı, Sofular: Tuzhurmatu, Yengice. 538- Dِgerler, Tuzhurmatu ,Yengice, Batamlı. 539- Matıklı: Yengice. 540- Kutalar: Kümbetler, Kerkük. 541- Sığırlılar: Kümbetler, Tazehurmatu, Telafer. 542- kِrkasımler: Kümbetler. 543- Alu Evi: Beşir. 544- Marağalı: Beşir, İran. 545- Korkmazlar: Kifri, Beşir. 546-Boy Ağaçlar: Beşir. 547- Aynalıya: Suriye,Colan. 548- Hamu: Telafer, Lübnan, Suriye. 549- Özbekiye: Bağdat, Suriye Colan . 550—Hamutlu: Telafer, Kerkük, Colan,Razaniye kِyü Suriye. 551- Türki: Bağdat, Musul, Nasırıya, Suriye. 552- Kaplan: Colan Suriye, Telafer, Kerkük, Erbil, ,Bağdat. 553-Keridi: Bağdat, Suriye. 554- Bek: Irak Türklerin çoğu, Bağdat, Musul, Suriye, Türkiye, İran. 555- Mercan: Bağdat, Kerkük, Türkiye. 556- Kaşlı: Lübnan, Colan Suriye, Kerkük, Türkiye. 557- Abuş: Colan Suriye, Lübnan, Telafer, Musul. 558- Ali Can: Colan, Kerkük, Musul, Altunkِprü. 559- Karaylı, Karalı: Colan Suriye, Karatepe ye bağlı Türkmen kِyü. 560- Samız:Colan Suriye, Kerkük, Telafer, Erbil. 561- El Celali: Kerkük, Filistin, Colan Suriye Kineytara, Süleyman iye. 562- Hamutlu: Kerkük, Filistin, Lübnan, Suriye. 563- Avcılı: Kerkük, Colan, Filistin, Bağdat, Musul. 564- Asker: Azerbaycan, Türkiye, Colan. 565-Derviş: Kerkük, Altunkِprü, Suriye, Filistin. 566- Kızlı: Filisin, Suriye, Urdun Türkmenleri 567- Kazı: Urdun, Türkiye, Yürük, Anadolu, Şam,Tuzhurmatu, Kerkük. 568- Ömerli:Kerkük, Colan Suriye. 569- Şehler: Colan, Lübnan, Bağdat, Kerkük. 570-Dede: Lübnan, Suriye Gasaniya, Kerkük, Türkiye. 571- Türkmen: Kineytara, Irak, Türkiye, Azerbaycan, İran, Mısır. 572- Murat: Türkiye, Flitsin, Colan Suriye, Urdun, Mısır. 573- Bekdeliye: Halep, Irak, Türkiye, Colan. 574- Kazakçı: Türkistan, Kazakistan, Urdun, Filistin. 575- Nagvani: Türkistan, Urdun. 576- Bayram: Kerkük, Türkiye. 577- Akkoyunlu: Kerkük, Kümbetler, Altunkِprü, Türk alan ,Musul, Türkiye.Azerbaycan. 578- Ayrıca Türkmenler Oymakları Aileleri Türkiye’nin Çorum, Kırşehir, Kayseri, Şanlı Urfa, Diyar Bekir,Van, Merdin, Kırıkkale, Sivas,Kahraman Maraş, Kara Deniz bِlgelerinde bulunmaktadır. 579- Türkmenler İran’ın bir çok şehrinde bulunmaktadır,Tebriz, Marağa, Erdebil, Türkmen Sahra, Mehabet,Urumya, İsfahan, Kaşgarlar, Afşarlar. 580-Azerbaycan, Kara bağ, Afganistan, Türkistan,Çaçanistan . 581- Türkmenler ayrıca tüm Arap devletlerinde çok sayıda bulunmaktadırlar Mısır, Kahire, Urdun, Suriye, Lübnan, Yemen,Filistin ,ve dünyanın her bir yerinde izleri gِrünerek bulunmaktadırlar. Not: Bu yazımı 1994 yılında Siyasi Abu Garip Hapishanesinde Arapça olarak tüm yaşlı aydın insanlardan yaralanarak bir bِlüm kendi bilgilerime dayanarak yazmıştım bir çok yerde yayınlanmıştır. Şimdide bir bِlüm kaynaklara dayanarak Türkçe olarak tüm Türk dünyasına sevgilerimle armağan ediyor.. Kaynaklar: 1- Selçuklu Devletinin Tarihi: Isfahanı. 2- Kerkük’te İçtimai Hayat: Şakır Zabit. 3- Şam devletinin oymakları: Vasfı Zekariya. 4-Başlangıç ve sonuç: İbin Kesir. 5-İbin Haldun Tarihi. 6- Irak’ın Siyasi Türkmen Tarihi: Aziz Kadir Samancı. 7- Zamanın gِzü Colan da yaşananlar: Mehmet Hayri Abid. 8-İslam’dan sonra İran’ın tarihi:Mehmet Aladdin. 9- Türkistan: Dr Bartuld. 10- Türkistan Asya’nın kalbi: Abdülaziz Cengiz han. 11- Tatarlar kimdir: İbrahim Kerim Allah . 12- Telafer’de 1920 direniş: Abboş Kahtan- 1969. 13- Kürt,Türk, Arap: Edmon – 1957. 14- Aşair El Irak: Abbas Azzavi 1947 Bağdat. 15- El Irak Kadimen ve Hadisen:Abdurazzak El Hasani – Bağdat 1982 16- Irak’ta Türk Varlığı: Suphi Saatçi –Türkiye 1996. 17- El Türkmen ve Irak vatanı: Erşat Hürmüzlü-Irak 2003 18- Türkmenler, Sümerliler, Türkmenistan Mezopotamya: Gery, B 19- Anadolu’da Türkmen Aşiretleri -Türkiye 1997 20- Bayat Aşireti: Şakır Zabit. 21- Irak’ta Türkmen Boy ve oymakları: Av.Habib Hürmüzlü, Dr. Ekrem Pamukçu . 22- Oğuzlar, Türkmenler: Faruk Sümer– Türkiye 23- Kerkük’te neler var: Fehmi Arap Ağa.


Arkadþýna gönder

Yorumlar:

( leventersz@gmail.com)
çal‎‏malar‎n‎z için te‏ekkür ederim. benimde Kerkük´te kalan sülalem Tenekeci olarak an‎l‎r.Listede ad‎n‎ gِrdüm ama acaba hangi oymak´a baًl‎ bir soy olduًunu ًِrenme imkan‎m yok mu?
levent ersِz ( leventersz@gmail.com)
‏ükran
say‎n sadun benim ailem türkiyede ‏enkaya ilçesinin gaziler (eski ad‎ bard‎z)kِyünde ya‏‎yor.bir çogumuz gِrevler nedeniyle türkiyenin çe‏itli illerinde ya‏‎yoruz.küzeciler olarak oldukcada kalabaliًiz.sizin çali‏malar‎n‎z‎ ilgi ile ve zevkle okudum.soy ad‎ küzeci olan bir tak‎m akrabalar‎m‎n kerkük ve erbilde ya‏ad‎ً‎n‎ ًِrendim.bu bilgiler için size ‏ükranlar‎m‎ sunar‎m.saًolas‎n‎z.
gürkan küzeci (gkuzeci@yahoo.com)


Yazarýn diðer yazýlarý

1 - Irak Türklerinin Eski dِnemin acısı, yeni dِnemde daha artmaktadır
2 - Milli Mücadele Yolunda: Şehit Münir Burhan KÂFİLİ - Türkmen Diye Şehit edildi.
3 - Diktatِr Saddam dِneminde TİSİN Türkleri yaşanılmayan acı, çiler yaşadılar.
4 - 24 Ocak 1970 Irak Türklerine verilen Kültürel Haklar, Diktatِr rejim, Geri alınmıştır
5 - Irak Türklerinin, yiğit, kahraman şehitleri
6 - 16 Ocak 1980 Tarihinde Milli Mücadele Yolunda Şehit olan Türkmen Liderlerimizden
7 - Irak Türkleri, Dünya Türklerinden bir parçadırlar
8 - Irak Türkleri Özgür bir Basın, yayını, İzlemelidir
9 - Irak Türklerin bugünkü durumları
10 - ACI GـNLERDE YAŞAYAN DـNYA TـRKLERİNE DUA
11 - Irak Türkleri baskılara karşı direnmektedirler
12 - Irak Türkleri Susmayacaktır
13 - Milli Mücadele Yolunda Özveriye var mısınız?
14 - Bu Topraklar Irak Türklerinin Varlığıdır
15 - Bu Yolu Seçtik bu Yolda sonsuza dek yürüyeceğiz
16 - Sabri TARABYA Kerkük’le yaşıyordu
17 - Adıyla, Sanıyla Milli Tarihiyle, Varlığıyla Tanınan Cüneyt MENGـ
18 - Molla Mustafa Barzani tarafından uygulanan 14 Temmuz katliamının acı olayları
19 - 2 Kasım 1971 tarihinde Irak Türk Öğrencilerinin Saddam rejimine karşı İlk boykot Silkinme Hareketi
20 - Milli Mücadele yolunda (28)Yiğit Selahattin Tenekeci
21 - (TELAFER) Irak Türklerine Karşı Katliamlar, Soykırımlar
22 - Türklüğün Simgesi Kerkük
23 - Siyasi Abu Garip hapishanesin acıları
24 - Şehit Mustafa Kemal Yaycılıya Hapishaneden yazmış olduğum Mektup.
25 - Altunkِprü Katliamı
26 - ALTUNKÖPRـ TـRKLERİ
27 - Hocalı Soykırım, Katliamı Azerbaycan Türklerine Kıyıcı Ermeniler Tarafından planlanmıştır.
28 - Sevgililer gününde Kerkük
29 - Osmanlı İmparatorluğunu Kuran KARAKEÇİLİ Türkmen Aşireti, Oymağıdır.
30 - ACIMIZ ÇOK BـYـK
>>Sonraki >>